Zdrowy nauczyciel – skuteczna komunikacja i dobrostan w pracy

Program

DZIEŃ 1

1. OTWARCIE I KONTRAKT

• Powitanie, przedstawienie celu i struktury szkolenia
• Kontrakt grupowy
• Z czym dziś przychodzę do pracy?

2. KOMUNIKACJA W ŚRODOWISKU SZKOLNYM

• Najczęstsze bariery komunikacyjne w pracy nauczyciela
  (presja czasu, emocje, role, oczekiwania systemowe)
• Komunikacja jako proces, jak robimy komunikację na co dzień?
• Moja postawa w trudnych rozmowach:
  • uczeń
  • rodzic
  • współpracownik
• Analiza realnych sytuacji:
  • sytuacja
  • emocje
  • automatyczne reakcje
• Ćwiczenie praktyczne: To samo zdanie, trzy różne sposoby przekazu, wpływ tonu, intencji i postawy. Jak analiza transakcyjna wpływa na nasze komunikaty?

3. OBCIĄŻENIE PSYCHICZNE W PRACY NAUCZYCIELA

• Zmęczony nauczyciel, co to właściwie znaczy? Zmęczenie nauczyciela to nie tylko brak snu.
  To stan wynikający z długotrwałego napięcia emocjonalnego, poznawczego i relacyjnego.
• Który rodzaj zmęczenia dominuje u mnie w tym momencie? Zmęczenie nie oznacza, że coś robisz ź Oznacza, że robisz ważną i wymagającą pracę.
• Obciążenie zawodowe:
  • gdzie jestem dzisiaj?
  • co mnie najbardziej kosztuje?

Ćwiczenie: „Mapa kosztów” 3 sytuacje, które najbardziej ich obciążają. Co dokładnie w nich jest trudne (emocje, myśli, ciało)? Dlaczego dobrzy nauczyciele wypalają się częściej?

• Co w mojej pracy jest trudne, ale ważne?

DZIEŃ 2

DOBROSTAN, WYPALENIE I HIGIENA PRACY PSYCHICZNEJ

4. DOBROSTAN NAUCZYCIELA PSYCHOLOGIA POZYTYWNA W PRAKTYCE

• Czym jest dobrostan nauczyciela? Ćwiczenie główne: „Mapa moich zasobów”
  Uczestnicy indywidualnie pracują na schemacie: Co mnie wspiera w pracy? Z czego już korzystam, nawet jeśli nie nazywam tego zasobem? Które zasoby są zaniedbane, a które przeciążone?

• Równowaga między dawaniem a regeneracją. W trakcie dnia pracy. Po trudnej sytuacji. Po pracy Ćwiczenie: Co mogę wprowadzić od jutra? Kiedy dokładnie? Po czym poznam, że działa?
• Mikrozwyczaje wspierające energię psychiczną, co mogę robić inaczej bez zmiany systemu. Po czym poznaję, że jestem w lepszym dobrostanie jako nauczyciel?

5. WYPALENIE ZAWODOWE, PROFILAKTYKA I WCZESNE SYGNAŁY

• Czym jest wypalenie zawodowe a czym nie jest? Wypalenie to proces, a nie nagłe załamanie. Z czym najczęściej mylisz wypalenie u siebie lub innych?
• Wczesne sygnały ostrzegawcze, czy to tylko zmęczenie czy już wypalenie?
• Co mogę zrobić zanim będzie za późno? Trzy poziomy działań profilaktycznych: Indywidualny (to, na co mam wpływ) Relacyjny (nie być samemu) Zawodowy / systemowy (realistycznie)
• Na jakim etapie jestem dzisiaj? Indywidualna diagnoza obszarów, które mogą prowadzić do wypalenia.

6. HIGIENA PRACY PSYCHICZNEJ NAUCZYCIELA

• Higiena emocjonalna po trudnych sytuacjach szkolnych. Jedna sytuacja z ostatnich dni? Jakie emocje się pojawiły?
• Domykanie dnia pracy, jak nie zabierać szkoły do domu. Trudne sytuacje w szkole nie kończą się w momencie wyjścia z budynku. Emocje, których nie domkniemy, wracają w ciele, napięciu, bezsenności, irytacji
• Najczęstsze schematy: „Jeszcze tylko to sprawdzę…”, Rozmowy w głowie z uczniem/rodzicem, Poczucie winy, że zrobiłem/-am za mało. Pytanie do grupy: Po czym poznajesz, że Twój dzień pracy naprawdę się skończył?
• „Rytuał zamknięcia dnia”
  Co dziś było wystarczająco dobre? Co zostaje na jutro i świadomie to odkładam? Jakim gestem / czynnością mogę zaznaczyć koniec dnia pracy?
• Mój osobisty plan higieny pracy: 3 realne działania na najbliższe 2 tygodnie

7. DLACZEGO SIĘ ZMIENIAMY I DLACZEGO SIĘ NIE ZMIENIEMY?

• Czynniki sprzyjające zmianie w pracy nauczyciela: poczucie sensu („po co mi to?”), małe, realistyczne kroki, doświadczenie choćby minimalnej skuteczności, wsparcie (choć jednej osoby)
  Kiedy ostatnio coś zmieniłam w swojej pracy, co wtedy zadziałało?
• Najczęstsze powody braku zmiany u nauczycieli: przeciążenie („nie mam już z czego brać”), zmęczenie decyzyjne, brak poczucia wpływu, presja bycia „dobrym nauczycielem”
  Nie zmieniamy się, bo nasz układ nerwowy wybiera przetrwanie, nie rozwó
• Zmiana a wartości nauczyciela. Zmieniamy się, żeby żyć i pracować bliżej tego, co dla nas ważne. Gdybym miała więcej energii i spokoju, jakim nauczycielem chciałabym być?

8. PODSUMOWANIE I ZAMKNIĘCIE

• Najważniejsze wnioski uczestników
• Co zabieram do swojej codziennej pracy?